Tagarchief: Carel Weeber

Dinsdag 7 augustus 2012 – Curaçao

Saskia Luckmann-Meijer vertelt Ronald over het Media-lab project van Stichting Cultuurkameleon, dat in de Biblioteka Nashonal een groot succes is, en dat nu ook voor de bibliotheek op Sint-Maarten en voor Jong Bonaire zal worden ontwikkeld. Die stichtingen zullen zelf aanvragen bij KulturA.

Saskia Luckmann-Meijer

Saskia wil met Cultuurkameleon een aanvraag doen voor Medialabs in de barios, de wijken van Willemstad. De gemeente stelt locaties beschikbaar en met steun van KulturA zou de inventaris kunnen worden aangeschaft. Verder is zij de reizende tentoonstelling Een nieuw begin, over 150 jaar afschaffing slavernij aan het opzetten, vergelijkbaar met de huidige over Anne Frank. Ook daarvoor zal zijn een anvraag bij KulturA doen.

Het Curaçaosch Museum

De laatste gesprekspartner van Ronald is nogmaals Carlos Weeber, nu als bestuursvoorzitter van het Curaçaosch Museum. Een rondleiding door dit prachtige gebouw, het voormalig militair ziekenhuis, laat zien dat er nog wel het een en ander moet gebeuren om er een echt museum voor moderne kunst van te maken. Nu worden een paar zalen in beslag genomen door stijlkamers met Curaçaosch meubilair en als een speciale tentoonstelling wordt gehouden moet de vaste collectie met schilderijen van oprichter Chris Engels, Jan Toorop, Carel Willink en Van Meegeren worden opgeborgen.

Carlos Weeber met een museummedewerker

Een zijvleugel waarop een geschonken carillon uit Nederland staat bovendien op instorten; het museum zoekt daarom een geschikte locatie voor het carillon op het eigen terrein of elders in de stad waar het publiek er van kan genieten. Ook de cockpit van het eerste KLM vliegtuig De Snip zou een betere bestemming kunnen vinden dan in dit museum tussen schilderijen. Voor de nieuwe directeur is een schone taak weggelegd.

Het carillion

Carlos Weeber zet Ronald af op Hato, waarmee het voorlopig laatste bezoek van de KulturA medewerkers is afgesloten.

Vliegtuig de Snip bij het Curaçaosch Museum

Maandag 6 augustus 2012 – Curaçao

Stichting Docomomo (www.docomomocuracao.org) kreeg van KulturA ondersteuning voor hun oprichting en een eerste Caribisch symposium. Zie voor een verslag van het symposium: http://www.archined.nl/nieuws/juni/docomomo-in-de-cariben/. Vanuit haar werkzaamheden als docent aan de UNA werkte Sofia Saavedra Bruno samen met haar colega’s van de Technische Faculteit aan een excursie naar Medellin, die een geweldige spin off heeft gekregen in projecten op Curaçao, zowel van deelnemers aan de excursie als vanuit Medellin. Sofia vertelde Ronald over het vervolgtraject ‘urbanismo social’ op Curaçao waar er een aanvraag voor ingediend zal worden. Zowel de excursie als de projecten zijn op film vastgelegd en te downloaden op http://www.una.an/tf onder ‘urbanismo social’ en ‘VII Bienal Medellin’. Het laatste project met studenten uit Medellin, België en Curaçao kreeg volop aandacht in de media:http://www.rnw.nl/caribiana/article/we-zijn-trots-op-nieuw-nederland. Deze ging hand in hand met een workshop voor profesionals over sociale participatie. Sofia runt samen met haar man Carlos Weeber het architectenbureau Casarchitects (www.casarchitects.org)

Sofia Saavedra Bruno

Sofia, Carlos Weeber en hun dochtertje wonen in een door Weeber ontworpen en gebouwd huis, waarbij op een originele manier gebruik is gemaakt van de altijd aanwezige wind als koeling van de woning. Weeber is voorzitter van het Curaçaosch Museum, dat een andere richting zal inslaan met een nieuwe directeur. Geen archeologische vondsten, maar meer beeldende kunst met een internationaal karakter. Op het ogenblik is een tentoonstelling van Philip Zanolino, een oorspronkelijk Franse schilder die al bijna 20 jaar op Curaçao woont en werkt. Het bestuur is nu op zoek mogelijkheden voor uitbreiding van de collectie. Voor de herdenking van 150 jaar slavernij hoopt Weeber een opdracht te kunnen geven aan vier kunstenaars uit Curaçao, Nederland, Afrika en de VS.

Carlos Weeber

Sinuhe Oomen heeft een kleurige polo aan van de Monumento Habri, de open monumentendag die ieder jaar in november wordt gehouden. Hij vertelt Ronald over het archief van de stichting dat op verschillende locaties is opgeslagen; zelf heeft hij als enige werknemer alleen een kantoor thuis. Het doel van Pro Monumento is het vergroten van het bewustzijn van de historische waarde van monumenten en de preservering ervan. Sinuhe Oomen vertelt dat Pro Monumento een ‘gat in de wetgeving’ heeft ontdekt, waardoor de huiseigenaren kunnen dwingen hun monument te onderhouden, als ze een paar maal een aanschrijving hebben gekregen. Zij laten dan de reparaties uitvoeren en sturen een rekening.

Sinuhe Oomen

In de twintig jaar van zijn bestaan heeft de stichting van vele monumenten een beschrijving en brochures gemaakt. Die willen zij digitaliseren en via een website toegankelijk maken voor geïnteresseerden. Pro Monumento gaat daarvoor een aanvraag bij KulturA doen.

De Soublettes

Ook willen zij foto’s van onder anderen de Soublettes laten digitaliseren: ‘Robert Soublette (1846-1921) en zijn zoon Tito (1870-1938) waren rond de eeuwwisseling de belangrijkste fotografen op Curaçao. Robert Soublette richt zich, na eerst wat andere beroepen te hebben uitgeoefend, in 1880 helemaal op de fotografie. Naast het uitvoeren van opdrachten en het maken van studiofoto’s trok Soublette eropuit om buitenopnames te maken. Vaak van dezelfde standpunten met een aantal jaren ertussen. Hiermee worden de veranderingen van toen in beeld gebracht.’

Zaterdag 19 november 2011 – Curaçao

Femie en Joost vertrokken ’s morgens naar Curaçao en na een vlotte maar schommelende vlucht konden zij meteen aan gesprekken beginnen bij de Gouverneur in het hart van Willemstad.

Als eerste ontmoetten Femie en Joost de nieuwe voorzitter van het bestuur van het Curaçaosch Museum, de architect Carlos Weeber. Het museum gaat door een moeilijke bestuurlijke periode, maar in 2012 wil Carlos de positie van het museum herdefiniëren temidden van de andere musea op het eiland. Het gaat meer focussen op de aanwezigheid van Westerse cultuur. De collectie is daar ook op gericht en bovendien hebben andere musea betere collecties en verhalen over andere culturen op het eiland.

Margo Groenewoud, Femie en Harleny Martina

Aansluitend spraken Femie en Joost met Margo Groenewoud en Harleny Martina van de Dutch Caribbean Library Association in oprichting. Ruim 25 bibliotheken en/of bibliothecarissen uit het Nederlands-Caribisch gebied (inclusief Suriname) hebben zich verenigd in een platform voor kennisuitwisseling en samenwerking. KulturA sponsorde al de eerste bijeenkomst waar tot de oprichting besloten werd en de associatie bereidt een subsidieaanvraag voor voor een groot symposium en een gezamenlijke automatiseringsproject. Beide voorstellen passen goed binnen KulturA: het zijn investeringen met een duurzaam effect en de intereilandelijke samenwerking vergroot de kans op een breed effect. Mogelijk ondersteunt KulturA ook deze investeringen in kennis.

Woonhuis van kunstenaar Yubi Kirindongo

Joost spoedde zich daarna naar Souax om te spreken met beeldend kunstenaar Yubi Kirindongo. Ter gelegenheid van zijn 65e verjaardag is hij bezig met een retrospectief in Museum Beelden aan Zee en op een locatie op Curaçao. Ook wil hij graag een boek over zijn bijzondere sculpturen uitgeven.

Beeldentuin van Yubi Kirindongo

Yubi bleek echter te weinig tijd te hebben om het evenement grondig door te spreken. Joost had wel de kans om even te kijken naar het intrigerende huis met de omringende beeldentuin waarin Yubi een grote en monumentale collectie toont. Ook de overdekte werkruimte, gemaakt van gekleure frisdrankkratten, is erg bijzonder.

De overdekte werkruimte van Yubi Kirindongo

Ondertussen bleef Femie bij De Gouverneur waar zij een gesprek had met Karin Torres van de Stichting Mai. Karin had via via van de KulturA regeling gehoord, vandaar dat het goed was om elkaar te ontmoeten. De stichting Mai richt zich op Banda Bou en houdt zich bezig met een integrale gezinsaanpak en organiseert dagactiviteiten. Deels zijn dit maatschappelijke activiteiten, maar ook culturele activiteiten dragen bij aan de doelstelling van de stichting. Karin wil de activiteiten steviger neerzetten en uitbreiden. Ze heeft een aantal ideeën hiervoor zoals workshops verhalen vertellen gebaseerd op de expertise van Wijnand Stomp (die eerder met KulturA ondersteuning vergelijkbare activiteiten met de bibliotheek in Sint Maarten heeft uitgevoerd), rapcursussen voor jongeren en het weer nieuw leven inblazen van een oud fenomeen de Firma Cine Truck (waarbij met een bus films vertoond worden op locaties op het eiland waar geen bioscoop is). Femie legt uit dat de KulturA regeling materiële en immateriële (zoals deskundigheidbevordering en uitwisseling) investeringen ondersteunt die bijdragen aan de versterking van de culturele infrastructuur op het eiland. Femie en Karin houden contact over de uitwerking van de plannen.

Joost werd bij het huis van Yubi Kirindongo opgehaald door Carlos Blaaker. Deze van oorsprong Surinaamse kunstenaar woont nu een paar jaar op het eiland en heeft zich ontfermt over de kleine bronsgieterij op de Matheywerf in Willemstad. In de gieterij werken vrijwilligers met minimale middelen. Toch realiseert de bronsgieterij met behulp van gipsen mallen bronzen beeldjes van lokale kunstenaars.

Carlos Blaaker toont een product van deze morgen

De gieterij werkt op basis van improvisatie en enigszins verouderde technieken, maar toch komen er bijzondere resultaten uit voort. Carlos wil graag de kennis in de gieterij een impuls geven door een residentieprogramma op te zetten waarin technisch bekwame gieters komen werken met de vrijwilligers en de lokale kunstenaars. Ook zou hij graag een nieuwe oven bouwen. Voor beide ideeën werkt hij een aanvraag bij KulturA uit.

Carlos Blaaker opent een aantal gloeiend hete mallen

’s Avonds bezochten Femie en Joost gezamenlijk een voorstelling van Teatro Kadaken in La Tentashon. Theatermaker Albert Schoobaar werkt met een groep jongeren aan een stuk dat door één van de jonge acteurs zelf is geschreven in het kader van Historia Nobo, een verhalenwedstrijd voor jongeren. Het vertelde het verhaal van twee vrienden van wie één op het criminele pad raakte en de andere er juist uit het criminele milieu was gestapt. Zodra de eerste achter de zus van de tweede aangaat, krijgen de ontwikkelingen een sinistere wending.

Teatro Kadaken in actie

Omdat Albert vooraf kort aan Femie en Joost vertelde waarover het stuk ging, konden zij het aardig volgen ook al was het stuk in het Papiaments. Op de weg terug naar het hotel maakten Femie en Joost nog kennis met het bijzondere fenomeen van Zwarte Pieten in de tropen.

Zwarte Pieten bij de snek in Willemstad

Zaterdag 25 april 2009 – Sint Maarten/Curaçao

Met een lichte vertraging verplaatste de fondsdelegatie zich vandaag van Sint-Maarten naar Curaçao om zich bij Ronald van het Fonds voor de Letteren te voegen.

’s Ochtends organiseerde het Sentro Kultural Korsou drie workshops: over boeken, over verhalen en over poëzie, ter gelegenheid van het zestigjarig bestaan van het centrum. Ronald ging dus op de vroege zaterdagochtend op weg naar Emmastad, de eerste rit door Willemstad in een gehuurde auto. Geen sinecure in een onbekende stad, maar gelukkig stapte onderweg een Curaçaoënaar in om de weg te wijzen. Bij het Sentro Kultural was het rustig: een gele bibliobus en een paar informatiestands, waaronder een van de Stichting Taalplanning (FPI) – waarover later meer informatie als we daar op bezoek zijn geweest. Veel bezoekers waren er helaas niet en dat zou zo blijven gedurende de ochtend.

Sentro Kultural Korsou

Sentro Kultural Korsou

Ronald schreef zich voor de workshop Boeken die geleid zou worden door Ini Statia van het FPI. Ondanks dat zich verder slechts 1 cursiste had ingeschreven ging de workshop toch door. De andere workshop waren helaas ook slecht bezocht. Door de zaterdagochtend of de publiciteit? Ini gaf eerst een inleiding over de literair-culturele infrastructuur op Curaçao. Naast het FPI zijn er nog de Fundashon Matarial pa Skol (voor schoolboeken) en de Kas di Kultura, die boeken van lokale auteurs in het Papiamentu uitgeeft. Zij hebben een eigen productie- (lees: kopieer-)afdeling die vorig jaar 11 auteurs heeft uitgegeven. Beperkingen zijn de oplage (100 ex.) en de omvang (64 p.). Literaire uitgevers zijn er op het ogenblik niet. Kolibri was een uitgeverij die is gestopt en Editorial Antiyana van Stanley Kras leidt een slapend bestaan. De meeste boeken worden in eigen beheer uitgegeven, met steun van onder meer het Prins Bernhard Cultuurfonds Nederlandse Antillen en Aruba, het Beatrixfonds en de Sede Antilla. Of uiteraard met eigen middelen.

Hierna kregen de twee cursisten een Freestyle schrijfopdracht naar aanleiding van een opgeroepen herinnering van de schrijver als vijfjarige. Hun verhalen hebben de cursisten aan elkaar voorgelezen: de een in het Papiamentu en de ander in het Nederlands. Na afloop was er een gesprek met de enige echte cursiste over het boek dat zij wil schrijven naar aanleiding van een ingrijpende persoonlijke ervaring.

Joost en Mayke bezochten na aankomst op het eiland landhuis Stroomzigt, het voormalige woonhuis van Chris Engels in de vijftiger en zestiger jaren. Verela Ghering-Engels en Jennifer Smit ontvingen hen daar en Mayke en Joost kregen een bijzondere rondleiding door het pand dat normaliter niet open staat voor het publiek.

Joost op de trap van Stroomzigt

Joost op de trap van Stroomzigt

Interieur Stroomzigt met in de hal een trap van Rietveld

Interieur Stroomzigt met in de hal een trap van Rietveld

Chris Engels was arts op Curaçao, maar zijn leven was op natuurlijke wijze vervlochten van kunst en cultuur. Hij correspondeerde met Greshoff en Rietveld verbleef anderhalf jaar op Stroomzigt. Rietveld ontwierp een bijzondere trap in het huis, en ook voor de slaapkamer van Verela maakt hij een ontwerp dat echter nooit werd uitgevoerd. De familie heeft plannen om de imposante collectie schilderijen, tekeningen, boeken en sculpturen te ontsluiten voor het publiek en het pand een publieke functie te geven. Tijdens het bezoek aan Stroomzigt liep kunstenaar Yubi Kirindongo binnen om één van zijn werken in de tuin van Stroomzigt schoon te maken.

Grasduinen in de tuin van Stroomzigt

Grasduinen in de tuin van Stroomzigt

Achterzijde van Stroomzigt

Achterzijde van Stroomzigt

Robin en Rob spraken met Norman de Palm van Teatro Luna Blou, waarna ze zich voegden bij een groot gezelschap voor een informeel diner. Aanwezig waren daarbij naast Norman de Palm ook David Bade, Sofia Saavedra Bruno, Tirzo Martha, Josje Smits, Carel Weeber en Ieteke Witteveen.

Suzanne en Ronald bezochten een literatuuravond van het Sentro Kultural Korsou. Er was veel meer publiek dan tijdens de workshops. Rond de vijfenzeventig mensen van jong tot oud liepen langs presentaties van verhalenvertellers, onder anderen Jeroen Heuvel, Roy Colastica en een groepje van vier jonge Curaçaoënaars. Iedere presentatie had z’n eigen plek op het met lampjes versierde terrein. Tussendoor konden drankjes gekocht. Met name de jonge vertellers lieten zien hoe verhalenvertellen op Curaçao kan worden opgevat: het was een toneelstuk met eenvoudige middelen. Drie grote kartonnen dozen en een stoel op het podium dienden als decor. Een van de vertellers zat op de stoel, de anderen zaten in de dozen en kwamen beurtelings tevoorschijn om hun verhaal te doen. In het Papiaments.

Roy Colastica

Roy Colastica

Daarna waren er poëzievoordrachten op het grote podium, gepresenteerd door Nifa Ansano, zelf ook dichteres. Vier dichters zijn leden van Poetic Colors, een collectief van 16 jonge dichters dat tweemaal per maand optreedt op verschillende locaties. Daarnaast traden nog vier dichters op. Een van de gedichten van Nifa wordt – voorzichtig – begeleid door een beat boxer. Opvallend was dat de voordrachten van de jonge dichters veel losser, theatraler zijn dan wat wij in Nederland kennen. Een dichter is hier duidelijk een performer. Alle dichters traden op in het Papiaments, dat hier de literaire voertaal is.

Dit kleine festival laat zien dat literaire avonden op Curacao in een ongedwongen sfeer plaatsvinden, met muziek en drankjes, en natuurlijk buiten.